روغن سویا

روغن سویا

روغن سویا یکی از پرمصرف‌ترین روغن‌های گیاهی در دنیا به‌ویژه در صنایع غذایی است. این روغن از دانه‌های سویا که خاستگاه اصلی آن شرق آسیاست، استخراج می‌شود و به دلیل داشتن اسیدهای چرب ضروری، یک گزینه سالم برای استفاده در پخت‌وپز و تولیدات غذایی محسوب می‌گردد.

میزان بالای اسیدهای چرب امگا ۳ و امگا ۶، وجود ویتامین‌ها و ترکیبات مفید، روغن سویا را به یکی از ارزشمندترین روغن‌های خوراکی تبدیل کرده است.

فرآیند تولید روغن سویا

برای استخراج روغن از دانه سویا، مراحل زیر طی می‌شود:

1. تمیز کردن و خرد کردن دانه‌ها

2. پخت و فلیک‌سازی جهت آماده‌سازی برای استخراج

3. استخراج روغن با حلال هگزان به روش میسلا

4. عبور میسلا از سیستم تقطیر و جداسازی روغن

5. تولید کنجاله سویا پس از عبور فلیک‌ها از دستگاه DT برای حذف حلال

6. مرحله دگامینگ (Degumming): حذف حدود ۲.۵٪ فسفاتیدها با کمک آب – این بخش منبع ارزشمند لسیتین است.

ویژگی‌های فیزیکی و شیمیایی روغن سویا

• اسیدیته: ۰.۷۵ ~ ۱.۲۵

• لرد و ناخالصی: حداکثر ۱٪

• رطوبت: حداکثر ۰.۲٪

• ضریب شکست: ۱.۴۶۶ ~ ۱.۴۷۰

• عدد صابونی: ۱۸۹ ~ ۱۹۵

• دانسیته نسبی: ۰.۹۱۹ ~ ۰.۹۲۰۵

• پراکسید: حداکثر ۱۵

• اسید اروسیک: حداکثر ۲٪

• کلروفیل: حداکثر ۳۰

ترکیبات اسیدهای چرب روغن سویا (درصد وزنی)

• مایریستیک: ۰.۱

• پالمیتیک: ۱۱

• پالمیتولئیک: ۰.۱

• استئاریک: ۴

• اولئیک: ۲۳.۴

• لینولئیک (امگا ۶): ۵۳.۳

• لینولنیک (امگا ۳): ۷.۸

• آراشیدیک: ۰.۳

• بهنیک: ۰.۱

فواید و خواص روغن سویا

۱. بهبود عملکرد مغز و کاهش علائم آلزایمر

وجود ویتامین K در روغن سویا از تخریب سلول‌های عصبی جلوگیری کرده و می‌تواند در کند کردن روند آلزایمر نقش داشته باشد.

۲. تقویت فولیکول‌ها و جلوگیری از ریزش مو

روغن سویا دارای اسیدهای آمینه و ترکیبات مشابه کراتین است که موجب تغذیه و تقویت ریشه مو می‌شود.

بسیاری از شامپوهای تقویتی حاوی مشتقات سویا هستند.

۳. محافظت از پوست

وجود آنتی‌اکسیدان‌ها، ایزوفلاون‌ها و اسید لینولئیک باعث:

• کاهش اثرات مخرب UVB

• جلوگیری از پیری زودرس

• حفظ رطوبت پوست

• کاهش التهاب‌های پوستی

ایزوفلاون‌ها همچون فیتواستروژن‌ها عمل کرده و به حفظ کلاژن و الاستین پوست کمک می‌کنند.

۴. بهبود جوش و آکنه

به دلیل وجود ویتامین E، روغن سویا خاصیت ضدالتهابی داشته و در کاهش آکنه مؤثر است.

۵. پیشگیری از پوکی استخوان

ویتامین K موجود در سویا در متابولیسم استخوان نقش مهمی داشته و مصرف آن خطر پوکی استخوان را کاهش می‌دهد.

۶. مرطوب‌کننده و بازسازی‌کننده پوست

وجود ویتامین‌های گروه B در این روغن باعث:

• جلوگیری از لک‌های پوستی

• حذف سلول‌های مرده

• لطافت و جوانی پوست

۷. کاهش کلسترول بد (LDL)

طبق مطالعات، استفاده منظم از روغن سویا می‌تواند تا ۲۵٪ به کاهش LDL و کنترل فشار خون کمک کند.

کاربردهای روغن سویا در صنایع غذایی

روغن سویا به دلیل ترکیبات مفید و کیفیت بالا در موارد زیر استفاده می‌شود:

• تولید انواع سس‌ها و مایونز

• فرآورده‌های گوشتی مانند سوسیس و کالباس

• کنسروها، خصوصاً کنسرو ماهی

• کیک‌های نرم و نان‌های حجیم

• روکش‌های شکلاتی

• آشپزخانه‌های صنعتی

• تولید انواع مارگارین

• محصولات غذایی فراوری‌شده، یخ‌زده و پخته‌شده

مزایای تغذیه‌ای

• منبع غنی تری‌گلیسیریدهای گیاهی

• سرشار از امگا ۳ و امگا ۶

• دارای استرول‌های گیاهی مفید برای سلامت قلب

• حاوی توکوفرول‌ها (ویتامین E) با خاصیت آنتی‌اکسیدانی